Blog

Czy jesteś wrażliwy na „secondhand stress”​? Jak sobie z tym radzić?

Codziennie zarażamy się emocjami od innych. Każdy, kto ma w sobie choć odrobinę empatii doświadcza tego często. Zarażamy się entuzjazmem, radością, nadzieją ale także nerwowością czy reakcją na zagrożenie, która nazywana jest stresem.

Przebywanie w pobliżu kogoś, kto jest zestresowany może mieć znaczący wpływ na nasz układ nerwowy. U 26% osób obserwuje się natychmiastowy wzrost poziomu kortyzolu od samego obserwowania osoby zdenerwowanej 😱 Ta liczba wzrasta prawie dwukrotnie, gdy sprawa dotyczy naszego romantycznego partnera. Nazywamy to zjawisko „secondhand stress” (jakiś pomysł na polskie tłumaczenie? Stres z drugiej ręki?). Jest ono silnie powiązane z naszą wrodzoną umiejętnością, albo wręcz tendencją do bycia czujnym na pojawiające się w środowisku zagrożenia.

Czasem zdarza się tak, że samo pojawienie się kogoś powoduje reakcję na zagrożenie, co jest oczywiście związane z naszymi wcześniejszymi doświadczeniami skojarzonymi z daną osobą. A właściwie to zwykle wystarczy zapach „zestresowanego” człowieka, aby ruszyła maszyneria subtelnych mechanizmów biochemicznych, wywołujących na przykład zmiany w rytmie bicia serca czy oddechu. Subtelne zmiany wywołane oddziaływaniem „feromonów zagrożenia”, które mogą prowadzić do bardzo znaczących rezultatów.

To, że zarażamy się emocjami i stanem psychicznym od innych może mieć niebagatelne znaczenie w biznesie, edukacji, opiece zdrowotnej czy naszych związkach z innymi. Nie tylko ze względu na nasze samopoczucie, efektywność działania, ale wręcz zdrowie i długość życia!

Funkcjonując we współczesnym świecie jesteśmy narażeni na coś, co można by nazwać hiper-ekspozycją – codzienny kontakt z bardzo wieloma osobami, ale także z mnóstwem bodźców płynących z mediów społecznościowych i internetu zalewającego nas informacjami. Wiele z tych bodźców oddziałuje na nas w sposób negatywny i drenuje naszą energię.

Jak sobie z tym radzić?

1️⃣ Zmień reakcję zagrożenia w reakcję na wyzwanie.

Codzienna praca nad kształtowaniem pozytywnej postawy w stosunku sytuacji trudnych z jednej strony, a z drugiej rozumienie i akceptacja reakcji własnego organizmu to podstawa! Nawet silna reakcja stresowa może nam służyć do:

☯️ rozwijania odporności psychicznej,

☯️ budowania silnych więzi i relacji między ludzkich,

☯️ pogłębiania samoświadomości i zrozumienia tego, co jest dla nas ważne,

☯️ poszerzania perspektywy i łapania dystansu,

☯️ rozwijania kreatywności i umiejętności rozwiązywania problemów,

☯️ poszukiwania głębszego sensu naszego życia i pracy, czerpania z nich satysfakcji,

☯️ większej asertywności w ochronie swoich praw i granic psychologicznych.

Myślę, że ta lista się tu nie kończy – pomyśl, w obliczu jakich wydarzeń w swoim życiu, poczułeś jego głębszy sens czy zmieniły Ci się priorytety?.

A o tym, jak praktycznie zamieniać reakcję zagrożenia, w reakcję na wyzwanie możesz posłuchać w moim wystąpieniu na TEDex „Zestresowani, stresem”.

https://www.youtube.com/watch?v=ur7xWQwuuwI

2️⃣ Produkuj pozytywne przeciwciała.

Potrzebujemy działań, które będą neutralizować negatywny wpływ „zestresowanych” osób. Zwracajmy uwagę, by nie działać w schemacie bodziec-reakcja, ale odpowiadać świadomie decydując o naszym zachowaniu. Zamiast zaciskać zęby, spinać barki i spłycać oddech – uśmiechnijmy się do tej osoby, okażmy zrozumienie. Kiedy nam się to udaje, przejmujemy kontrolę nad sytuacją – to my mamy moc sprawczą.

Możesz pomyśleć nad pozytywnym rytuałem na rozpoczęcie konwersacji. Na przykład zamiast wpaść w spiralę narzekania, może zacząć od zdania: „Cieszę się, że Cię widzę/słyszę. Co u Ciebie dobrego?”.

Czasem takie małe gesty czynią cuda.

3️⃣ Buduj swoją naturalną odporność.

Najlepszy bufor i ochrona przed zarażaniem się byciem zestresowanych to wysoka i stabilna samoocena. Kiedy ufasz sobie rośnie prawdopodobieństwo, że dobrze poradzisz sobie z wieloma sytuacjami trudnymi. Kiedy łapiesz się na tym, że właśnie przejmujesz czyjeś złe samopoczucie, przypomnij sobie, że wszystko w Twoim życiu zmierza we właściwym kierunku, a Ty potrafisz świetnie sobie poradzić z różnymi przeszkodami.

4️⃣ Zaszczep się!

Zanim udasz się do środowiska, w którym panuje atmosfera zagrożenia i nerwowości zaszczep się na nie. Pomyśl na przykład o trzech rzeczach, za które jesteś wdzięczny; przypomnij sobie jakim człowiekiem Ty chcesz być, i co jest dla Ciebie najważniejsze; zacznij dzień od napisania komuś wiadomości z pochwałą i podziękowaniem; pomedytuj przez dwie minuty (na przykład życzliwość – rozpoczynając zawsze od samego siebie); poćwicz przez 30 minut.

Znajdź własną najlepszą psychologiczną szczepionkę.

W dzisiejszych czasach jest dla nas oczywiste, że należy unikać zadymionych miejsc czy myć ręce wychodząc ze środków masowego transportu. Ale czy jest także jasne, że dokładnie tak samo należy dbać o naszą odporność psychiczną nieustannie szukać dla siebie najlepszej ochrony przed nie-naszą nerwowością czy zestresowaniem? Warto także zdawać sobie sprawę, że my sami również zarażamy innych!

Pozytywne, pełne akceptacji i gotowości nastawienie może w znaczący sposób wpływać na życie ludzi, którzy żyją wokół nas.

Wiesz, że masz tę moc?

Na podstawie „Make Yourself Immune to Secondhand Stress” Shawn Achor, Michelle Gielan

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *